سال 2025 میلادی به سالی تبدیل شد که در آن باتریهای بسیار بزرگ و پرظرفیت به بخشی جداییناپذیر از گوشیهای هوشمند بدل شدهاند. در این سال، ما شاهد آن بودیم که ظرفیتهای 7000 و حتی 8000 میلی آمپر ساعتی به امری کاملاً عادی و رایج در بازار گوشیهای میانرده و پرچمدار تبدیل شدند و برندهایی مانند آنر (Honor) با عبور از مرز خیالانگیز 10,000 میلی آمپر ساعت، همه را شگفتزده کردند. با این حال، به نظر میرسد شرکت کرهای سامسونگ نیز هیچ تمایلی به عقب ماندن از این رقابت شدید و نفسگیر ندارد و در سکوت، مشغول توسعه یک باتری عظیمالجثه و انقلابی برای گوشیهای آینده خود است.
تقریباً تمامی این پیشرفتهای چشمگیر و جهشهای بزرگ در ظرفیت باتری، مدیون تلاش و نوآوری سازندگان چینی گوشیهای هوشمند است که با شجاعت تمام به سمت فناوری نوین باتریهای سیلیکون-کربن (Silicon-Carbon) حرکت کردهاند. در مقابل، دو غول بزرگ صنعت یعنی سامسونگ و اپل، در پذیرش و بهکارگیری این فناوری جدید، بسیار محتاطتر و کندتر عمل کردهاند. اما احتمالاً این فاصله زیاد برای سامسونگ چندان طولانی نخواهد بود و این شرکت ممکن است خیلی زود با یک نوآوری بزرگ و غافلگیر کننده، همه رقبا را پشت سر بگذارد و دوباره جایگاه خود را در صدر این رقابت حساس تثبیت کند.
فناوری باتری سیلیکون-کربن دقیقاً چیست و چرا اینقدر مهم است؟
پیش از آنکه به جزئیات خبر مربوط به دستاورد تازه سامسونگ بپردازیم، خوب است کمی بیشتر با اهمیت فناوری سیلیکون-کربن آشنا شویم. در باتریهای لیتیوم-یونی رایج که امروزه در بیشتر گوشیهای هوشمند و دستگاههای الکترونیکی به کار میروند، آند یا قطب منفی معمولاً از مادهای به نام گرافیت ساخته میشود. گرافیت، با وجود پایداری خوب، ظرفیت محدودی برای نگهداری یونهای لیتیوم دارد و همین محدودیت، مانع اصلی افزایش چشمگیر ظرفیت باتریها بوده است.
اما در فناوری سیلیکون-کربن، سیلیکون به عنوان جایگزین یا مکمل گرافیت وارد میدان میشود. سیلیکون توانایی شگفتانگیزی دارد و میتواند تا حدود 10 برابر بیشتر از گرافیت، یونهای لیتیوم را در ساختار خود جای دهد. نتیجه این ویژگی، افزایش قابل توجه چگالی انرژی است. به عبارت سادهتر، با این فناوری میتوان باتریهایی ساخت که در همان حجم و اندازه قبلی، ظرفیت بسیار بیشتری داشته باشند یا برعکس، باتریهایی با ظرفیت مشابه را در بدنهای نازکتر و کوچکتر جای داد که این امر برای طراحی گوشیهای باریک و زیبا بسیار ارزشمند است.
رقابت داغ بر سر باتریهای غولپیکر و ورود جدی سامسونگ به میدان
یک افشاگر شناخته شده و معتبر اخیراً ادعا کرده که بخش Samsung SDI (زیرمجموعهای از سامسونگ که مسئولیت تحقیق، توسعه و تولید باتریهای این شرکت را بر عهده دارد) در حال آزمایش یک باتری فوقالعاده بزرگ با ظرفیت باورنکردنی 20,000 میلی آمپر ساعت و ساختار دوسلولی ویژه گوشیهای هوشمند است. نکته بسیار جالب توجه اینجاست که این باتری نیز دقیقاً بر پایه همان فناوری پیشرفته سیلیکون-کربن ساخته شده است.
طراحی ادعایی این باتری از دو سلول با اندازهها و ضخامتهای متفاوت تشکیل شده است. سلول بزرگتر با ضخامت 6.3 میلی متر، ظرفیتی معادل 12,000 میلی آمپر ساعت ارائه میدهد و سلول کوچکتر با ضخامت تنها 4 میلی متر، 8,000 میلی آمپر ساعت دیگر به آن اضافه میکند. در نهایت، مجموع این دو سلول به ظرفیت خیره کننده و بیسابقه 20,000 میلی آمپر ساعت میرسد.
آنچه این خبر را بیش از پیش هیجانانگیز میکند این است که حتی تنها سلول بزرگتر (12,000 میلی آمپر ساعت) به تنهایی از باتریهای 10,000 میلی آمپر ساعتی موجود در گوشیهای فعلی سری آنر وین (Honor Win) نیز پیشی میگیرد! به بیان دیگر، سامسونگ ظاهراً در آزمایشگاههای خود در حال بررسی ظرفیتهایی است که بسیار فراتر از حد تصور فعلی صنعت و چیزی است که امروز «فوقالعاده بزرگ» نامیده میشود.
این افشاگر همچنین مدعی شده که مجموعه کامل این باتری 20,000 میلی آمپر ساعتی میتواند انرژی حدود 27 ساعت زمان روشن ماندن مداوم نمایشگر را تأمین کند و بر اساس محاسبات تئوری، حداقل قادر است نزدیک به 960 چرخه کامل شارژ و دشارژ در طول یک سال را بدون افت شدید عملکرد تحمل کند. این اعداد واقعاً انقلابی به نظر میرسند و اگر به واقعیت بپیوندند، میتوانند برای همیشه نگرانی کاربران از تمام شدن زود به زود شارژ گوشی را برطرف کنند و تجربهای کاملاً متفاوت از استفاده روزانه ارائه دهند.
چالشهای بزرگ پیش رو: پایداری، طول عمر و مسائل ایمنی
با وجود همه این ویژگیهای جذاب، هنوز همه چیز ایدهآل و بینقص نیست. گزارشها نشان میدهند که این باتری در آزمایشها با مشکلات جدی مربوط به پایداری بلندمدت و طول عمر مواجه شده است؛ به ویژه پدیده تورم (Swelling) که در آن باتری به مرور زمان متورم میشود. هرچند عملکرد کوتاه مدت آن بسیار خوب و امیدوار کننده توصیف شده، اما پایداری در استفاده طولانی مدت همچنان یک چالش بزرگ و حل نشده باقی مانده است. تورم باتری نه تنها یک مسئله فنی ساده نیست، بلکه یک خطر ایمنی بسیار جدی به شمار میرود؛ زیرا میتواند به سایر قطعات داخلی گوشی فشار وارد کند، آسیب برساند و در موارد حاد، حتی خطر آتشسوزی یا انفجار را به همراه داشته باشد.
منبع دیگری نیز جزئیات نگران کنندهتری ارائه داده و گفته است که سلول 8,000 میلی آمپر ساعتی پس از گذراندن مراحل آزمایش، ضخامتش از 4 میلی متر اولیه به 7.2 میلی متر افزایش یافته است! این افزایش حدود 80 درصدی در ضخامت، به هیچ عنوان برای استفاده در یک گوشی هوشمند قابل قبول نیست و زنگ خطری بزرگ محسوب میشود. چنین تغییراتی نشان میدهد که فناوری سیلیکون-کربن در ظرفیتهای بسیار بالا هنوز در مراحل اولیه و آزمایشی قرار دارد و فاصله زیادی با رسیدن به مرحله تولید انبوه و تجاریسازی ایمن دارد.
همانطور که همیشه در چنین اخباری مرسوم است، باید به این اطلاعات با احتیاط و دیده تردید نگاه کنیم. این جزئیات صرفاً از آزمایشهای داخلی شرکت به بیرون درز کرده و هیچ تضمینی وجود ندارد که این باتری غولپیکر 20,000 میلی آمپر ساعتی سامسونگ روزی به یک محصول واقعی و قابل خرید تبدیل شود. با این حال، همین خبر هم به تنهایی نشان دهنده آن است که سامسونگ با جدیت تمام در حال سرمایهگذاری سنگین روی نسل بعدی فناوریهای باتری است و قصد دارد بار دیگر رهبری خود را در این حوزه حساس و استراتژیک بازپس بگیرد.
اگر مهندسان سامسونگ بتوانند بر مشکلات پایداری، تورم و مسائل ایمنی فائق آیند، شاید در آیندهای نه چندان دور شاهد گوشیهای هوشمندی باشیم که با تنها یک بار شارژ کامل، چندین روز کامل و بدون دغدغه دوام میآورند و تجربه کاربری را به سطحی کاملاً جدید ارتقاء میدهند.
