بازار جهانی تراشه‌های حافظه در آستانه یکی از طولانی‌ترین دوره‌های کمبود عرضه قرار گرفته است؛ موضوعی که نه تنها تولیدکنندگان سخت‌افزار، بلکه مصرف‌کنندگان نهایی را نیز تحت تأثیر قرار خواهد داد. سامسونگ، بزرگ‌ترین تولید کننده حافظه در جهان، اکنون معتقد است بحران فعلی کمبود تراشه‌های DRAM و NAND در سال آینده میلادی وارد مرحله‌ای وخیم‌تر خواهد شد و این شرایط دست‌کم تا سال 2028 ادامه خواهد داشت.

این پیش‌بینی نگران کننده در جریان نشست گزارش مالی سه‌ماهه دوم سال مالی 2026 سامسونگ با تحلیل‌گران مطرح شد و بار دیگر نشان داد که رشد شتابان فناوری هوش مصنوعی چگونه در حال تغییر قواعد سنتی صنعت نیمه‌هادی‌ها و سخت‌افزار است. با ما در دیجی رو همراه باشید.

در این نشست، مدیران ارشد سامسونگ از تحول مهمی در نحوه همکاری با مشتریان بزرگ خود پرده برداشتند. به گفته آن‌ها، چندین آزمایشگاه بزرگ فعال در حوزه هوش مصنوعی از هم‌اکنون پیش‌بینی‌های میان‌مدت و بلندمدت خود درباره میزان تقاضا را در اختیار سامسونگ قرار داده‌اند تا این شرکت بتواند ظرفیت تولید مورد نیاز آن‌ها را از قبل رزرو و تضمین کند. چنین سطحی از برنامه‌ریزی، امکان تصمیم‌گیری دقیق‌تر را برای سامسونگ فراهم می‌کند و به این شرکت اجازه می‌دهد قراردادهای چندساله تأمین قطعات را با اپراتورهای بزرگ مراکز داده منعقد کرده و توسعه خطوط تولید خود را زودتر از موعد آغاز کند.

هدف اصلی سامسونگ از اجرای این راهبرد، کاهش نوسانات شدید بازار حافظه است؛ بازاری که سال‌ها با چرخه‌های متوالی رونق و رکود شناخته می‌شد. این شرکت امیدوار است با تکیه بر قراردادهای بلندمدت و برنامه‌ریزی دقیق‌تر، بتواند بخشی از این بی‌ثباتی را کنترل کرده و شرایط قابل پیش‌بینی‌تری برای تولید و عرضه تراشه‌های حافظه ایجاد کند.

با این حال، رونق بی‌سابقه هوش مصنوعی برای سامسونگ فقط مزیت به همراه نداشته و به نوعی به یک شمشیر دولبه تبدیل شده است. از یک سو، بخش نیمه‌هادی این شرکت در سه‌ماهه دوم سال مالی خود رکورد تازه‌ای در فروش و سودآوری ثبت کرده که بخش عمده این موفقیت به افزایش فروش تراشه‌های حافظه مربوط می‌شود. اما از سوی دیگر، افزایش ناگهانی هزینه تأمین قطعات، فشار قابل توجهی بر سایر بخش‌های تجاری سامسونگ وارد کرده است.

بحران کمبود حافظه

افزایش قیمت حافظه باعث شده حاشیه سود محصولات مصرفی این شرکت، از جمله گوشی‌های گلکسی و تلویزیون‌های سامسونگ، به شکل محسوسی کاهش پیدا کند. در نتیجه، سامسونگ ناچار شده قیمت خرده‌فروشی این محصولات را افزایش دهد؛ تصمیمی که از هم‌اکنون آثار خود را بر بازار گذاشته و موجب کاهش میزان تقاضا برای این دسته از کالاها شده است.

البته، سامسونگ تنها شرکتی نیست که با این چالش روبه‌رو شده است. سایر تولیدکنندگان بزرگ دستگاه‌های هوشمند نیز فشار ناشی از افزایش هزینه قطعات را احساس می‌کنند. برای مثال، شرکت اپل اخیراً قیمت چندین مدل از مک‌بوک‌ها و آیپدهای خود را افزایش داده است. همچنین شرکت ناتینگ نیز برای مدیریت هزینه‌های تولید، پروژه ساخت گوشی CMF Phone 3 Pro را لغو کرد و تصمیم گرفت این محصول را تحت برند اصلی ناتینگ روانه بازار کند تا بتواند قیمت بالاتر آن را برای مشتریان توجیه کند!

بر اساس پیش‌بینی سامسونگ، این تنگنای عرضه در آینده نزدیک برطرف نخواهد شد. یکی از مهم‌ترین دلایل این موضوع، زمان‌بر بودن ساخت و راه‌اندازی کارخانه‌های جدید تولید تراشه است؛ فرآیندی که تکمیل آن چندین سال طول می‌کشد. از سوی دیگر، انتظار می‌رود رشد سریع فناوری هوش مصنوعی عامل، موجب افزایش مداوم مصرف توکن‌ها شود؛ موضوعی که به طور مستقیم تقاضا برای حافظه را نیز افزایش خواهد داد.

در چنین شرایطی، سامسونگ تلاش می‌کند با امضای قراردادهای بلندمدت برای بخش بزرگی از محصولات تولیدی خود، برنامه‌ریزی داخلی را دقیق‌تر و قابل پیش‌بینی‌تر کند. این شرکت امیدوار است با این رویکرد، ضمن مدیریت بهتر ظرفیت تولید، بخشی از ثبات از دست رفته را به بازار جهانی حافظه بازگرداند؛ بازاری که اکنون بیش از هر زمان دیگری تحت تأثیر رشد سریع هوش مصنوعی قرار گرفته است.