شرکت اسپیس ایکس (SpaceX) متعلق به ایلان ماسک، به تازگی شرکت ایکس ایآی (xAI) را که مالک چتبات گروک (Grok) و شبکه اجتماعی ایکس (X) یا همان توییتر سابق است، خریداری کرده است. این معامله در قالب یک تجدید ساختار مبتنی بر سهام انجام شده و شامل تمامی شرکتهای تحت مالکیت ماسک به جز تسلا (Tesla) میشود.
حیف شد که ایلان ماسک از ترکیب نام شرکتهایش استفاده نکرد و اسم این مجموعه جدید را SpaceXai نگذاشت! (حداقل تا این لحظه که خبری از این نام نیست). ماسک اعلام کرده که این معامله با هدف «تشکیل بلندپروازانهترین موتور نوآوری با یکپارچگی عمودی در زمین و خارج از آن» انجام شده است؛ مجموعهای که هوش مصنوعی، موشکهای فضایی، اینترنت ماهوارهای، ارتباطات مستقیم ماهواره به موبایل و برترین پلتفرم اطلاعاتی بلادرنگ جهان را در خود جای داده است. اصطلاح «یکپارچگی عمودی» (Vertical Integration) به این معناست که تمام مراحل تولید، توزیع و ارائه خدمات از صفر تا صد توسط خود مجموعه کنترل میشود تا وابستگی به شرکتهای دیگر به حداقل برسد.
ماسک وعده داده است که در آینده شاهد «هوش مصنوعی مبتنی بر فضا» و «یک میلیون ماهواره که به عنوان مراکز داده مداری عمل میکنند» خواهیم بود. او ادعا میکند که بشریت به یک تمدن چندسیارهای در سطح دوم مقیاس کارداشف (Kardashev II-level civilization) تبدیل خواهد شد؛ تمدنی که میتواند تمام انرژی خروجی خورشید را مهار کرده و از آن برای پشتیبانی از اپلیکیشنهای مبتنی بر هوش مصنوعی استفاده کند. برای دستیابی به این هدف، فضاپیمای استارشیپ (Starship) قرار است در زمانی نامعلوم در آینده، هر ساعت یک پرتاب با ظرفیت باربری 200 تن در هر پرواز انجام دهد تا سالانه میلیونها تن محموله را به مدار زمین و فراتر از آن ارسال کند.
ماسک همچنین ادعا میکند که تا دو یا سه سال دیگر، فضا به ارزانترین مکان برای انجام محاسبات هوش مصنوعی تبدیل خواهد شد. البته، پرواضح است که او برای تحقق این رویا لحظهشماری میکند؛ چرا که در صورت انتقال پردازشها به مدار زمین، کل این بازار در انحصار شخص او قرار خواهد گرفت. برای درک بهتر باید گفت منظور از “پردازش هوش مصنوعی”، آن قدرت سختافزاری عظیم و ابرکامپیوترهایی است که برای آموزش مدلهای هوشمند به کار میروند.
با این حال، نباید این حرفها را خیلی جدی گرفت؛ ایلان ماسک سابقه طولانی در بیان چنین ادعاهای عجیبی دارد تا صرفاً ارزش سهام شرکتهایش را بالا ببرد و این مورد هم احتمالاً از آن مستثنی نیست. ما حتی برای طولانیتر نشدن مطلب، از آوردن بخش مربوط به “ساخت کارخانه روی ماه” در این متن خودداری کردیم؛ اما اگر به داستانهای علمی-تخیلی علاقه دارید، برای سرگرمی بیشتر حتماً سری به منبع اصلی خبر بزنید!
در انتها شایان ذکر است که گزارشهای منتشر شده در منابع معتبر نشان میدهند که منتقدان به شدت نسبت به تداخل منافع در این معامله و استفاده از سرمایه اسپیس ایکس برای نجات شبکه اجتماعی ایکس معترض هستند. برخی تحلیلگران در وال استریت ژورنال اشاره کردهاند که انتقال مالکیت xAI به اسپیس ایکس ممکن است با هدف پوشش زیانهای مالی ایکس در پس درآمدهای کلان قراردادهای دولتی اسپیس ایکس باشد.
