احتمالاً برای شما هم پیش آمده است که هنگام بروز یک مشکل در کامپیوتر، اولین پیشنهادی که از دیگران میشنوید این باشد: «یک بار کامپیوتر را خاموش و روشن کن!» این توصیه آنقدر تکراری شده که تقریباً به یک کلیشه در دنیای فناوری تبدیل شده است. با این حال، پشت این توصیه ساده، دلیل کاملاً فنی و علمی وجود دارد و ریستارت کردن کامپیوتر واقعاً میتواند بسیاری از مشکلات روزمره را برطرف کند.
کند شدن سیستم، رفتار عجیب بعضی برنامهها، اجرا نشدن درست یک نرمافزار یا حتی برخی خطاهای موقتی ممکن است بعد از یک ریستارت ساده برطرف شوند. دلیل این اتفاق آن است که کامپیوتر هنگام کار، اطلاعات و فرایندهای موقتی زیادی را در حافظه خود نگه میدارد و همه این موارد همیشه پس از پایان کار یک برنامه به طور کامل پاک نمیشوند.
اگر کامپیوتر شما برای مدت طولانی، مثلاً چند هفته، بدون ریستارت کردن کار کند، تعداد این فرایندهای پسزمینه و اطلاعات موقتی میتواند افزایش پیدا کند. در نتیجه، منابع سیستم بیشتر درگیر میشوند و احتمال بروز مشکلات نرمافزاری افزایش مییابد.
اما هنگام ریستارت کردن دقیقاً چه اتفاقی برای کامپیوتر رخ میدهد و چرا این کار تا این اندازه در حل مشکلات مؤثر است؟ با ما در دیجی رو همراه باشید.
هنگام ریستارت کردن کامپیوتر چه اتفاقی میافتد؟
برای درک دلیل تأثیر ریستارت، بهتر است ابتدا با مفهوم RAM یا حافظه رم آشنا شویم. حافظه رم را میتوان مانند یک میز کار بزرگ در نظر گرفت که کامپیوتر از آن برای انجام کارهای جاری خود استفاده میکند.
هر بار که یک ایمیل را باز میکنید، یک فایل اکسل یا پاورپوینت را اجرا میکنید یا وارد یک تماس ویدیویی میشوید، کامپیوتر بخشی از اطلاعات مورد نیاز آن فعالیت را در حافظه رم قرار میدهد. هرچه برنامهها و فعالیتهای بیشتری را همزمان اجرا کنید، بخش بیشتری از این فضای کاری مورد استفاده قرار میگیرد.
وقتی یک برنامه را میبندید، در حالت ایدهآل باید منابعی را که دیگر به آنها نیاز ندارد آزاد کند. با این حال، نرمافزارها هم مانند انسانها کاملاً بینقص نیستند. گاهی بخشی از اطلاعات یا کدهای مربوط به یک برنامه در حافظه باقی میماند، حتی اگر دیگر نیازی به آنها وجود نداشته باشد. این وضعیت میتواند به پدیدهای به نام Memory Leak یا نشت حافظه منجر شود.
نشت حافظه به زبان ساده یعنی یک برنامه بخشی از حافظه را در اختیار میگیرد، اما پس از پایان کار آن را به درستی آزاد نمیکند. اگر چنین اتفاقی به صورت مداوم رخ دهد، به مرور زمان بخش بیشتری از منابع سیستم اشغال میشود.
چرا استفاده طولانی مدت میتواند کامپیوتر را کُند کند؟
تصور کنید میز کار شما هر روز شلوغتر شود. ابتدا چند ابزار و کاغذ روی آن قرار دارد و به راحتی میتوانید کار کنید. اما اگر هر روز وسایل بیشتری روی میز باقی بماند و هیچ وقت آن را مرتب نکنید، پس از مدتی فضای آزاد بسیار کمی برای انجام کار جدید خواهید داشت.
حافظه رم نیز تا حدی چنین وضعیتی دارد. اگر کامپیوتر برای مدت طولانی بدون راهاندازی مجدد کار کند، فرایندهای پسزمینه و دادههای موقتی میتوانند روی یکدیگر جمع شوند. نتیجه چنین وضعیتی ممکن است کاهش سرعت سیستم و ایجاد مشکلات موقتی در اجرای برنامهها باشد.
البته، همه مشکلات کامپیوتر به دلیل پر شدن حافظه رم یا نشت حافظه ایجاد نمیشوند، اما ریستارت کردن میتواند بسیاری از این ناهماهنگیهای موقتی را از بین ببرد.
هنگام ریستارت کردن کامپیوتر، سیستم فرایندهای جاری را میبندد و حافظه سیستم را از اطلاعات موقتی مربوط به جلسه فعلی پاک میکند. سپس سیستمعامل دوباره از ابتدا بارگذاری میشود و برنامهها و فرایندهای مورد نیاز را در یک وضعیت تازه اجرا میکند.
به بیان ساده، ریستارت کردن مانند این است که میز کار شلوغ خود را کاملاً خالی کنید و صبح روز بعد با یک میز تمیز دوباره کار را شروع کنید.
آیا خاموش کردن کامپیوتر با ریستارت کردن فرق دارد؟
یکی از نکات مهمی که ممکن است برای بسیاری از کاربران ویندوز تعجبآور باشد، این است که Shutdown یا خاموش کردن کامپیوتر همیشه دقیقاً معادل ریستارت کردن نیست.
در نسخههای جدید ویندوز، قابلیتی به نام Fast Startup وجود دارد. این قابلیت برای آن طراحی شده است که کامپیوتر پس از خاموش شدن، سریعتر راهاندازی شود. وقتی در ویندوز گزینه Shut Down را انتخاب میکنید، سیستم میتواند وضعیت بخشهایی از فرایندهای اصلی سیستمعامل را روی حافظه ذخیرهسازی نگه دارد تا هنگام روشن شدن مجدد، سیستم سریعتر آماده کار شود.
در نتیجه، خاموش کردن کامپیوتر و روشن کردن دوباره آن لزوماً همان نتیجهای را ندارد که یک ریستارت کامل ایجاد میکند. میتوان Fast Startup را تا حدی شبیه یک خواب عمیق در نظر گرفت؛ سیستم برای شروع سریعتر دوباره، بخشی از وضعیت قبلی خود را در حافظه رم حفظ میکند.
این موضوع زمانی اهمیت پیدا میکند که مشکل ایجاد شده مربوط به یکی از فرایندهای پسزمینه یا وضعیت موقتی سیستم باشد. اگر وضعیت مشکلدار حفظ شود، ممکن است پس از روشن کردن مجدد کامپیوتر دوباره با همان مشکل مواجه شوید.
در مقابل، زمانی که گزینه Restart را انتخاب میکنید، ویندوز مسیر متفاوتی را طی میکند. در این حالت، قابلیت Fast Startup دور زده میشود و سیستم برنامهها و فرایندهای جاری را به طور کامل میبندد. حافظه سیستم نیز پاک میشود و سیستمعامل دوباره به شکل تمیز بارگذاری خواهد شد.
به همین دلیل است که وقتی با یک مشکل موقتی در ویندوز مواجه میشوید، انتخاب Restart معمولاً میتواند از خاموش و روشن کردن معمولی مؤثرتر باشد.
بهترین روش برای ریستارت کردن کامپیوتر چیست؟
اگر میخواهید کامپیوتر را واقعاً با یک وضعیت تمیز دوباره راهاندازی کنید، بهتر است قبل از ریستارت کردن چند نکته ساده را رعایت کنید.
ابتدا تمام اسناد و فایلهایی را که در حال کار روی آنها هستید ذخیره کنید. اگر برنامهای اطلاعات ذخیره نشده داشته باشد، ممکن است با بستن آن بخشی از کار خود را از دست بدهید.
پس از ذخیره اطلاعات، در ویندوز روی Start Menu کلیک کنید. سپس آیکون Power را انتخاب کنید و به جای گزینه Shut Down، گزینه Restart را بزنید.
پس از انتخاب Restart، اجازه دهید کامپیوتر فرایند راهاندازی مجدد را به طور کامل انجام دهد. بهتر است تا زمانی که سیستم دوباره بالا نیامده و صفحه ورود یا دسکتاپ نمایش داده نشده، کاری انجام ندهید.
پس از ورود دوباره به ویندوز، سیستم یک جلسه کاری جدید را آغاز کرده است و بسیاری از اطلاعات موقتی جلسه قبلی دیگر در حافظه باقی نماندهاند.
هر چند وقت یک بار باید کامپیوتر را ریستارت کنیم؟
برای کاربرانی که کامپیوتر خود را برای مدت طولانی روشن نگه میدارند، ریستارت کردن دورهای میتواند سادهترین راه برای جلوگیری از انباشته شدن مشکلات کوچک نرمافزاری باشد. بر اساس توصیه متخصصان، یک بار ریستارت کردن کامپیوتر در هفته میتواند از تبدیل شدن برخی مشکلات جزئی به مشکلات بزرگتر جلوگیری کند. این کار زمان زیادی نمیگیرد، اما میتواند به عنوان یک عادت خوب در نگهداری از سیستم در نظر گرفته شود.
اگر کامپیوتر شما در طول روز دائماً روشن است و برنامههای مختلفی را اجرا میکنید، ممکن است پس از مدتی متوجه کندی، رفتار غیرعادی برنامهها یا خطاهای گاهوبیگاه شوید. در چنین شرایطی، قبل از اینکه سراغ راهکارهای پیچیدهتر بروید، ریستارت کردن کامپیوتر میتواند اولین اقدام منطقی باشد.
البته، ریستارت کردن قرار نیست معجزه کند و یک راهحل جادویی برای تمام مشکلات باشد! اگر ایراد سیستم ناشی از خرابی سختافزار، مشکلات جدی نرمافزاری یا مسئلهای باشد که پس از هر بار راهاندازی مجدد تکرار میشود، طبیعتاً باید علت اصلی مشکل بررسی شود. با این حال، برای بسیاری از ایرادهای موقتی، ریستارت کردن کامپیوتر میتواند سریعترین و سادهترین راه برای شروع عیبیابی باشد.
چرا ریستارت کردن هنوز هم یکی از بهترین راهکارهاست؟
با وجود پیشرفت سیستمعاملها و سختافزارهای کامپیوتری، نرمافزارها همچنان ممکن است با خطاهای موقتی مواجه شوند. برنامهها در طول زمان اجرا میشوند، دادههایی را در حافظه قرار میدهند، فرایندهای پسزمینه ایجاد میکنند و گاهی منابعی را که دیگر به آنها نیاز ندارند، به طور کامل آزاد نمیکنند.
ریستارت کردن کامپیوتر تمام این وضعیتهای موقتی را تا حد زیادی از نو تنظیم میکند. سیستم برنامههای در حال اجرا را میبندد، حافظه را پاک میکند و سیستمعامل را دوباره بارگذاری میکند.
بنابراین، توصیه قدیمی «کامپیوتر را خاموش و روشن کن» آنقدرها هم بیدلیل نیست؛ فقط بهتر است به جای خاموش کردن ساده، در ویندوز مشخصاً گزینه Restart را انتخاب کنید. اگر سیستم شما برای چند هفته بدون وقفه کار کرده یا با یک مشکل عجیب و جدید مواجه شدهاید، یک راهاندازی مجدد کامل میتواند همان چیزی باشد که کامپیوتر برای بازگشت به وضعیت عادی نیاز دارد.
اولین نفری باشید که دیدگاه میگذارد